|
|
||
|
Waterloo 1815 - De bekendste Veldslag in Europa
Waterloo is een van de bekendste veldslagen in Europa. Gelegen vlak onder Brussel bij het dorpje Waterloo werd hier op 18 juni 1815 de laatste grote veldslag gestreden door Napoleon Bonaparte, die hij verloor. Een veldslag die zeer belangrijk was voor de vorming van een Europa zoals we het nu nog grotendeels kennen.
Jaarlijks wordt het slagveld nog steeds bezocht door duizenden toeristen uit alle uithoeken van de wereld. De veldslag was de genadeslag voor een Napoleon die zijn Franse Empire opnieuw leven wilde inblazen, nadat dit was opgeheven in April 1814; gevolgd door zijn verbanning naar het eiland Elba.
Napoleon keert terug Bij zijn terugkeer te Frankrijk op 1 maart 1815, zag Napoleon een hernieuwde enorme populariteit in zijn persoon onder de Franse bevolking. Dit had zeker te maken met het feit dat na het vertrek van Napoleon in 1814, alle vrijheid voor de burgers was teruggeschroefd naar een nivo van voor de Franse revolutie en de Monarchie weer de absolute macht bezat in Frankrijk, ondersteund door de Monarchieën in de andere landen (lees monarchieën..)
De Fransozen verafschuwden dit en zagen liever weer een Napoleon terug op de troon. Deze gedachten gang onder de bevolking en bij grote delen van het leger, zorgde ervoor dat hij bij zijn landing snel kon doortrekken naar Parijs en reeds op 20 maart weer de op de troonzetel zat.
-Napoleon verlaat Elba en land op 1 maart 1815 weer op Franse bodem, bij het plaatsje Antibes.
Mobilisatie begint Napoleon wist dat het een kwestie van tijd was voordat alle landen zich weer tegen hem keerden en hun legers zouden samenbrengen. Was dit eenmaal gebeurd, dan was het spel uit, omdat hun samen gebundelde legers veel groter zouden zijn dan wat Frankrijk kon opstellen aan manschappen.
Napoleon begint dan ook met een versneld uitbreiden van het Franse leger om de Geallieerden voor te zijn. In Juni denkt hij voldoende gereed te zijn (zijn leger telt dan 200.000 manschappen) en trekt hij vervolgens op met grote delen van het leger richting de Belgische Nederlandse grens.
Napoleons plan Zijn plan was om de verspreidde Geallieerde legers een voor een uit te schakelen voordat deze zich zouden kunnen samenvoegen, op 14 Juni trekt hij reeds de Belgische Nederlandse grens over tot grote verbazing van zijn tegenstanders. Zijn eerste aanval is gericht op de Nederlandse-Pruissische legereenheden, die zich ophouden bij het dorpje Ligny en Quattre Bras, deze aanval start op 16 juni.
Ligny en Quattre Bras De gevechten rond deze twee dorpjes zijn lang en hevig. De Nederlanders, ondersteunt door Engelse versterkingen houden stand. De Pruisen worden echter verjaagd uit Ligny en trekken zich in chaos terug, niet gevolgd door Franse eenheden, een fout die Napoleon later te Waterloo fataal zal worden..
De volgende dag (17 juni) trekken de Nederlanders en Engelsen zich terug uit Quattre Bras en nemen samen met de Engelsen de voor hen geschiktere posities in op de hoogten voor het dorpje Waterloo.
-Een Engelse legereenheid vormt een carré, tegen de aanvallende Franse lichte cavalerie (Quattre Bras).
-Monument te Quattre Bras, gewijd aan de Nederlandse soldaten die er sneuvelden.
De slag om Waterloo begint Op 18 juni om 11.30 (na urenlange regen die de grond rondom Waterloo in een grote modderpoel had veranderd), geeft Napoleon het signaal om tot de aanval over te gaan. Een groot gedeelte van de eerste aanvallen richt zich op twee belangrijke versterkte posities binnen het gebied van de beginnende veldslag, namelijk de versterkte boerderijen Hougemont en later die middag aanval op La Hay Sainte.
De slag om Hougoumont Zoals al eerder geschreven lag deze versterkte boerderij in een belangrijke positie op het slagveld, en was het voor de Franssen belangrijk om deze in handen te krijgen.
De boerderij lag op de rechterflank van Wellingtons leger, en deze zag de boerderij als steunpunt van zijn defensie. De gevechten rondom Hougoumont begonnen met een aanval door franse scherpschutters en Franse lichte infanterie, als snel werden de Duitse jagers, die het bos voor de boerderij verdedigden terug gedrongen tot tegen de muren van Hougoumont. Eenheden van de Engelse Guards hadden zich op dat moment al terug getrokken in de boerderij zelf.
Dankzij aangebrachte schietgaten en versterkingen (de nacht ervoor aangebracht), konden de Engelsen de aanvallende Franssen met zware verliezen terugdringen.
-Franse infanterie probeert de hoofd poort van het binnenplein te doorbreken ten koste van zeer zware verliezen
-De poort van het hoofdgebouw en binnenplein nu
Een tweede aanval werd gelanceerd, maar de Franssen kwam al snel onder zwaar vuur van de Engelse artillerie te liggen, en zochten dekking in een holle weg voor het kasteel.
Toen de reeds gehavende (en nog maar voorzien van weinig munitie) Engelse artillerie stopte met vuren, trokken de Franssen weer op en maakten een manoeuvre rond Hougoumont en vielen vervolgens de muren van de boomgaard aan, waar ze doorheen braken, wel ten koste van zware verliezen.
-De muur van de boomgaard nu (gelegen achter de boerderij), die werd doorbroken.
Ook was ondertussen de houten poort aan de noordzijde bereikt en begon het kritiek te worden voor de verdedigers. Een franse sappeur; luitenant Legros, sloeg een flink gat in de poort met zijn sappeurs bijl, waardoor eenheden van de lichte infanterie het plein opstormden maar werden al snel van alle kanten onder vuur genomen.
Alle fransen die het plein waren opgedrongen sneuvelden, op een jonge tamboer na, die werd gespaard. het lukte de Engelsen om de kapotte poort weer te dichten.
-De noord poort wordt doorbroken, de Franssen die het binnenplein bereikten zouden allen sneuvelen, op een jonge tamboer na.
Tegen de middag deden Engelse troepen een tegenaanval richting Hougoumont om de verdedigers te hulp te komen, de Franssen trokken zich opnieuw terug. De strijd om Hougoumont was gestreden.
-De strijd is gestreden, de Franssen hebben zich na zware verliezen rondom Hougoumont, terug getrokken. De afbeelding laat de Noordpoort zien, op de achtergrond goed zichtbaar de kapel van de boerderij.
-De noord poort nu (nog net te zien achter de bomen), de oude weg loopt er doorheen.
-De kapel van boerderij Hougoumont, onlangs gerestaureerd.
Vervolg slag om Waterloo Om 13.00 uur start een gigantisch bombardement van de Franse artillerie; bestaande uit 76 kanonnen en houwitsers, echter had dit weinig effect, de kogels bleven vaak in modder steken en ook hadden veel van de geallieerde leger eenheden zich al voor aanvang verdekt opgesteld achter de heuvels.
Vervolgens vallen 16.000 fransozen de geallieerde linkervleugel aan, die met veel moeite zich staande weet te houden. De Engelsen zetten hun zware cavalerie in wat uitmond in een vlucht van de aanvallende Franse infanterie. De Engelse zware cavalerie overmoedig geworden door hun succes achtervolgd de vijand maar worden vervolgens ingesloten door de franse cavalerie, waarbij de Engelse cavalerie eenheden bijna worden gedecimeerd.
-De zware Engelse cavalerie zet de aanval in op de Franse infanterie, die zich vervolgens terugtrekt. Kort daarop worden de Engelsen ingesloten door de cavalerie van het Franse leger en bijna gedecimeerd.
Middags ziet Napoleon aan zijn rechterflank nieuwe troepen verschijnen, en gaat er eerst vanuit dat dit maarschalk Grouchy is met zijn leger, maar al snel blijkt dat het het eerder teruggetrokken Pruisische leger is, dat Napoleon nu bedreigd op zijn flank. Napoleon stuurt er zijn overgebleven infanterie eenheden op af, eenheden die hij eerst wilde inzetten voor een aanval op de Engelse posities.
De franse cavalerie moet later die middag voor een versnelde doorbraak forceren, zonder de ondersteuning van de reserve infanterie eenheden. Ze wil dit bewerkstelligen door met volle kracht door de geallieerde linies te attaqueren, dit mislukt echter omdat de geallieerde infanterie stand houdt, door grote carrés te vormen, die niet doorbroken konden worden door de franse cavaleristen alleen, de aanval mislukt.
Op de rechterflank lopen de zaken ook niet goed voor Napoleon, de reserve eenheden houden niet stand tegen de Pruisen, Napoleon stuurt vervolgens de Jonge Garde er naartoe ter ondersteuning, ongeveer 10.000 man sterk. Ondanks de felle straatgevechten in Plancenoit, trekken de Pruisen nog steeds op.
Wel veroverden de Fransozen de versterkte hoeve 'La haye saint', waarbij de bezetting; het Pruisische KGL regiment, tot bijna de laatste man over de kling werd gejaagd. Door de verovering van deze hoeve konden de fransozen hun artillerie dichterbij brengen om zo beter de vijand te kunnen beschieten.
-De bestorming van kasteelhoeve La Haye Saint onder commando van de bekende Franse generaal Ney, verdedigd door 400 manschappen van het KGL (King German Legion). De hoeve en haar verdedigers weerstonden meerdere aanvallen, slechts 42 verdedigers overleefden de laatste aanval, door te vluchten via een achterdeur.
-La Haye Saint nu, gelegen aan de drukke weg Waterloo-Charleroi. De huidige eigenaar is een Amerikaan; de hoeve verkeert nog in een goede authentieke staat, in de kelders van de boerderij waar hevige man tot man gevechten zich hebben afgespeeld, is weinig veranderd, overal zijn de kogelgaten en enkele beschadig- ingen nog zichtbaar, helaas gesloten voor bezoekers..
-Monument ter herdenking van de Franse soldaten die sneuvelden bij de gevechten rondom de boerderij, aangebracht op buitenmuur van de boerderij.
Napoleons reserves waren opgedroogd, de versterkingen in de vorm van maarschalk Crouchy kwamen maar niet opdagen en Napoleon besloot tot een allerlaatste aanval om het tij te kunnen keren.
De Middelste Garde (10.000 man sterk) vielen aan en forceerden een doorbraak in de geallieerde linies, die echter werd gedicht door verse net gearriveerde Nederlandse eenheden, waardoor de aanval verzandde. Een tweede aanval werd gelanceerd, maar die verliep rampzalig voor de Fransozen, doordat de geallieerden snel meer artillerie naar voren hadden gebracht en een slachting teweeg brengen onder de Garde die vervolgens op de vlucht sloeg, dit leidde tot paniek onder de andere Franse eenheden die ook vluchten.
-De straatgevechten in Plancenoit waren bloedig en fel, vele duizenden mannen verloren hun leven in het kleine dorpje.
-Plancenoit nu, het oude kerkje in het centrum van Plancenoit, waar in 1815 rondom fel gevochten is.
Ondertussen gingen de straatgevechten in Plancenoit gewoon in alle felheid door, 30.000 Pruisen vielen Plancenoit aan, verdedigd door ongeveer 20.000 fransozen. Deze gevechten waren de bloedigste van allemaal, de Fransozen trokken zich pas terug na een enorme aanval door Pruisische eenheden, waarbij de Oude Garde als laatste het dorp verliet. De Oude Garde dekte tevens de terugtocht van Napoleon, die zich terugtrok naar Parijs.
De rest van het leger trok zich terug in enorme wanorde, vele werden gevangen genomen of gedood door achtervolgende Engelse en Nederlandse cavalerie. De slag om Waterloo was voorbij. Maar uiteindelijk zouden alle militaire acties pas ophouden in November 1815, vijf maanden na Waterloo !
-Een vermoeide en snel verouderde keizer Napoleon, afgebeeld tijdens de acties rondom Waterloo (?)
-Het huis waar Napoleon in overnachte voor de aanvang van de slag om Waterloo, Le Caillou. Hier is momenteel tevens een klein museum ingericht. Ligt ook naast de weg Waterloo-Charleroi.
-Een klein 'knekel' huisje in de tuin van Le Caillou, hierin worden de botten bewaard van soldaten, gevonden tijdens werkzaamheden.
Monument Butte de Lion (Leeuw van Waterloo), deze gigantische aarden heuvel werd in 1822-1826 opgebouwd na verordening door Willem I, ter herdenking van de slag om Waterloo. De aarden heuvel is 40 meter hoog, op de top werd een bronzen leeuw geplaatst, die een gewicht van 28 ton heeft. Naast de heuvel bevindt zich een museum en een diorama, met een 360 graden uitbeelding van de slag om Waterloo, dit wordt momenteel gerestaureerd.
Website museum Waterloo;
-De indrukwekkende 'Butte de Lion', met duidelijk zichtbaar de enorme bronzen leeuw. De heuvel wordt jaarlijks door duizenden bezoekers uit allerlei landen beklommen. De heuvel is geplaatst op de plek waar Willem van Oranje werd geraakt door een kogel.
-Uitkijk over het slagveld van Waterloo vanuit de top van de butte. Het slagveld is tevens het best bewaarde slagveld in Europa !
Overige monumenten en beelden Rondom Waterloo zijn in de jaren erna vele monumenten en beelden opgericht, om de herinnering aan deze zo belangrijke veldslag levendig te houden en om de soldaten te eren die er aan deelnamen. Helaas zijn enkele ervan in zeer slechte staat door achterstallig onderhoudt of worden zelfs bedreigd door nieuwbouw.
-Groot bronzen beeld van Napoleon, tegenover de ingang van het Waterloo museum.
-De aangeschoten Franse adelaar, geplaatst op de plek waar de restanten van de oude garde een laatste carré vormden tegen de oprukkende geallieerden. (Weg Waterloo-Charleroi)
-De metershoge Hannover zuil, ook opgericht naast de weg Waterloo-Charleroi, ter herdenking aan de soldaten uit Hannover die hier sneuvelden of gewond raakten. |
||
|
Jaarlijkse Herdenking slag om Waterloo Elk jaar wordt de slag om Waterloo en de mannen die eraan deelnamen herdacht door een groots opgezet re-enactment evenement waaraan re-enactors uit heel Europa aan deelnemen, ieder jaar ongeveer met een 1000 - 1300 deelnemers. Het evenement wordt altijd bezocht door vele toeristen.
Op een authentieke manier en in vele verschillende authentieke uniformen wordt de slag om Hougoumont nagespeeld en de gevechten in het dorpje Plancenoit, dit meestal in het 3e weekend van Juni. Ook worden er grote kampementen opgebouwd naast de weg Waterloo/Charleroi en bij de Hougoumont boerderij.
2015 In 2015 is het precies 200 jaar geleden dat de veldslag om Waterloo plaatsvond, de bedoeling is om in dat jaar een enorm evenement op te zetten, gesteund door vele landen en instanties. Ook dit jaar (2010), wordt weer een groot evenement gehouden bij Waterloo, de organisatie hoopt op meer dan 3000 deelnemers, voor meer info zie ook;
-Waterloo Re-enactment evenement Juni 2009
-Waterloo Re-enactment evenement Juni 2009. Geschiedenis ruiken zien en voelen !
|
||
 |
||
