|
|
||||
|
Re-enactment - Living History ?
Douaniers nemen smokkelaars onder vuur, Loevenstein 2010
De Re-enactment hobby; Re-enactment betekent naspelen, ook wel levende geschiedenis genoemd,komt van oorsprong uit Engeland en Amerika en is begin jaren tachtig ook overgewaaid naar het Europese vaste land. Naast Engeland zelf, stijgt de belangstelling in deze hobby vooral in Amerika sinds enkele jaren naar ongekende hoogte en kent men er reusachtige evenementen met meer dan 22.000 deelnemers !
In Europa zijn de Re-enactment verenigingen vooral de afgelopen jaren hard aan de weg aan het werken naar meer bekendheid van deze hobby. Zo groeien de reeds bestaande verenigingen,maar daarnaast ontstaan er ook steeds meer nieuwe verenigingen, met nieuwe ideeën en nieuwe uitbeeldingen uit verschillende periodes.
In Europa verstaat men nu onder een groot Napoleontisch evenement, een evenement van 1000 tot 3000 deel- nemers. Een van de grotere en volgens vele het mooiste, is het jaarlijks terugkerend Napoleontisch evenement bij Waterloo (Plancenoit, België),altijd gehouden in de maand Juni.
Wat houdt het nu precies in ? De opzet is om zelf aan den lijve te ervaren hoe het is om in een andere tijd te leven, bijvoorbeeld misschien zoals je verre voorouders, als een ander persoon, zonder de moderne hedendaagse gemakken, alleen met de spullen die men toen had. Men draagt kleren zoals toen, gemaakt van stoffen en patronen uit die periode, drinkt en eet voedsel zoals toen, kookt zoals men toen kookte en overnacht in tenten of soms zelfs in oude historische panden.
Authenticiteit is belangrijk binnen het re-enactment, dit gaat terug tot in alle details. Een vereniging probeert altijd tot in de details authentiek te zijn. Hoe authentieker, hoe makkelijker men in zijn rol kruipt en alles makkelijker oppakt. Met een teveel aan moderne prullaria om je heen lukt dit niet.
Niet alleen in de kleding maar ook met koken gaat men voor authentiek, men gebruikt oud servies, authentieke slaapplaatsen, slaapplekken, verlichting van bivak en tenten en elke verdere huisraad. Zelfs het geven van de juiste authentieke orders (die bijvoorbeeld geheel in Frans worden gegeven bij een Franse uitbeelding), tijdens het marcheren en de nagespeelde veldslagen.
Verse forel buffet op het douanes bivak, Austerlitz 2009
Op een evenement: De hobby is vooral ook een groepshobby, met een leuke enthousiaste groep een eigen uitbeelding naspelen en beleven. Evenementen worden meestal in de weekenden gehouden en duren meestal van vrijdag tot en met zondag. Evenementen vinden plaats in heel Europa en verenigingen plus leden overleggen zelf waar aan deel te nemen of niet, het gemiddelde aantal evenementen is gemiddeld een acht per jaar.
Kokkerellen in een oude ketels en pannen: Met koken moet men denken aan een houtvuur, ijzeren en koperen ketels en pannen, houten lepels, oud eetbestek en het vaak maken van de oude authentieke gerechten.
De meeste slapen in katoenen tenten. Als verlichting gebruikt men kaarsen, windlichten en soms ook fakkels of een oude olielamp, men slaapt op strobritsen, wollen dekens, of gewoon in los stro. 'Diehards' slapen zelfs nog wel eens gewoon in de open lucht dicht bij het kampvuur.
Authentiek uitbeelden heeft natuurlijk ook beperkingen, sommige zaken kun je gewoon niet geheel authentiek gaan neerzetten, ook al zou je dat willen. Bijvoorbeeld door gezondheids omstandigheden iemand niet in een tent met stro kan slapen (allergie etc), natuurlijk is dit geen probleem.
De schrijver van dit verhaal slaapt om dito reden al jaren op een niet authentiek veldbed en in een moderne slaapzak. Overdag sluit men dan gewoon zijn tent zodat de moderne spulletjes niet opvallen voor eventuele bezoekers.
De dames van de douanes vereniging
Een Napoleontische Evenement Om de bezoekers van onze site meer te verduidelijken over wat de evenementen en de hobby zelf gedeeltelijk inhoud, volgt hieronder een gedetailleerde uitleg over hoe een dergelijk evenement nu wordt beleefd en verloopt.
Het begin Alles begint met het plan voor het willen houden van een evenement. De initiatiefnemers: vaak een re-enactment vereniging, gemeente of geïnteresseerd bedrijf , hebben al voor aanvang van een evenement reeds maanden werk verricht.
De organisatie kijkt voor een mooie en passende locatie, voor het neerzetten van de bivakken en het kunnen houden van een veldslag. Men regelt stro voor op te slapen, hout voor de kamp vuren en voorziet zelfs soms ook in voedsel dat bereid kan worden boven deze kampvuren.
Ook moeten de nodige vergunningen aangevraagd worden (bijvoorbeeld voor de vuur wapens die worden gebruikt). Verder wordt er een interessant programma opgezet om het weekend mee te vullen, deze programma’s verschillen natuurlijk nogal per evenement.
Verder worden mobiele toiletten geregeld. Een EHBO post en informatie post. En bij sommige evenementen worden zelfs complete tribunes geplaatst rondom het slagveld.
Gaan de uitgenodigde verenigingen akkoord met een deelname, wordt de informatie over dit evenement doorgestuurd naar de leden en wordt gevraagd wie wil deelnemen of niet. De vereniging ziet natuurlijk liefst altijd een zo groot als mogelijke deelname van leden. Kan iemand niet om redenen, dan is dit geen probleem. De hobby stelt veel minder eisen aan deelname, dan vele andere hobby's.
Vervolgens wordt de lijst met het aantal deelnemende leden doorgestuurd naar de organisatie van het evenement.
Douaniers jagen op smokkelaars in de bossen van Austerlitz 2008
Het vervolg Voor deelname aan een evenement heb je natuurlijk allerlei spullen nodig. Leden hebben vaak al veel tijd gestoken in het verkrijgen van deze spullen. Het liefst spullen van een vorm en materiaal die al bekend waren in de Napoleontische tijd zelf. Voor het vinden van deze spullen zijn kringloopwinkels, rommelmarkten en marktplaats op internet, goede bronnen. Materialen gebruikt in de Napoleontische tijd zijn vaak lange periodes erna ook nog gebruikt en nooit veel veranderd, bijvoorbeeld houten borden of aardewerken bekers.
Vlak voor aanvang van een evenement begint men dan zijn zolder leeg te halen en kijkt of al de benodigde spullen nog compleet zijn. De tent en tentstokken, de houten haringen, je eetbestek en natuurlijk heel belangrijk, al je kledingstukken!
Vlak voor vertrek wordt de auto geladen (sommige doen al gelijk hun uniformen etc aan, vaak voor ruimte besparing in de toch al volle auto).. Bij veel evenementen is het mogelijk om al op vrijdag te arriveren en kan men dan in alle rust zijn spullen uitladen en de tent opbouwen.
Aankomst Men arriveert op het van te voren bekend gemaakt adres. Waar het bivak moet komen en de tenten precies worden geplaatst is door de organisatie al van te voren uitgestippeld en gemarkeerd.
Na het begroeten van de reeds andere gearriveerde leden, laad men zijn spullen uit en wordt de auto verplaatst naar een daarvoor aangewezen plek. Meestal helemaal uit het zicht van de bivakken, om het authenticiteit gevoel te kunnen bewaren.
Men begint met het neerzetten van de eigen tent, zet zijn spullen erin en (mocht dat nog niet zijn gebeurd) kleed zich om in zijn authentieke kleding. Vervolgens beginnen leden met de aanleg van een goede vuurplek (tenslotte zal er straks ook je eigen eten op bereid moeten worden), het opbouwen van de tafels waarop eten wordt bereid, etc.
Een kanon veegt de brug schoon van zijn tegenstanders, Bourtange 2010
Alle nog aanwezige moderne spullen worden dan langzaam goed opgeborgen. Men verzamelt hout en haalt water voor te koken, en er wordt vaak al gelijk op authentieke wijze koffie opgezet (vaak dus zonder filter).
Op vrijdagavond of zaterdagmorgen wordt dan door de organisatie en de deelnemende verenigingen een overleg gehouden en bespreekt men de details m.b.t. het programma op zaterdag en zondag en ook hoe de veldslagen in scène zullen worden gezet. Tevens bespreekt men eventuele losse scenario’s, die zullen worden uitgebeeld. Bijvoorbeeld douaniers die de wacht houden bij de ingangen van de bivak etc.
Op de vrijdagavond is het dus naast het opbouwen ook een weerzien van alle leden, die vaak uit alle hoeken van het land komen of zelfs uit andere landen, dit gepaard vaak met een glas lekkere, meestal wijn (tja, we doen een Franse uitbeelding..). Daarnaast is het ook een weerzien van de bekenden en kennissen uit de andere verenigingen.
Zaterdag, start van een evenement Op zaterdagmorgen starten officieel de meeste evenementen, en staat men vroeg op (vaak onder begeleiding van allerlei tamboers en trompetters in de bivakken die oproepen voor reveille). Men wakkert het vuur weer aan en begint gezamenlijk met de voorbereiding van een ontbijt.
Daarna neemt men het programma van de dag door en bespreekt wat hiervan op toepassing is voor de eigen uitbeelding. Dit verschilt dan weer per vereniging, iedere uitbeelding kent vaak een eigen programma verloop, bijvoorbeeld het dagprogramma voor een afdeling Franse fuseliers(soldaten) is niet hetzelfde als die voor een groep douaniers. Dus hoe je een dag beleefd ligt ook aan je uitbeelding.
Men houdt zich zoveel als mogelijk die dag aan het programma (als is zeker ruimte voor eigen inbreng). Ook is er bij de meeste evenementen de mogelijkheid om het bivak en de veldslag te komen bezoeken, dit op vooraf bepaalde uren (meestal betaald men een klein entree bedrag).
Invasie van Veere door Engelse soldaten, 2009
Tijdens deze bezoekers uren blijft iedereen in zijn eigen rol en doet zijn ding in een authentieke manier (moderne spullen zijn compleet taboe). In de middag wordt meestal een veldslag uitgebeeld, deze probeert men ook zo authentiek als mogelijk na te spelen, zoals 200 jaar geleden dus. Voor de slag wordt door de ‘officieren’ die de eenheden moeten aansturen op het veld, nog een meeting gehouden en worden alle manoeuvres nog eens besproken, (niet alleen voor het spektakel, maar ook voor de veiligheid).
Meestal duurt een uitgebeelde veldslag 1 tot 2 uur, dit ligt ook vaak aan de mogelijkheden die er zijn op het toegewezen terrein. De bezoekers kunnen het spektakel volgen aan de zijkanten van het veld.
..Als de mannen bezig zijn op het veld, zijn de deelnemende vrouwen en de kinderen meestal nog op de bivakken, vaak samen aan het koken, of bezoekende bekenden op in de andere bivakken. Ook zijn er vrouwen die wel meegaan naar de veldslag, (vooral als het warm is), om de ‘soldaten’ te voorzien van water en dergelijke...
...Na afloop van de veldslag zijn dan de meeste soldaten bezig om hun musketten en dergelijke te reinigen, die behoorlijk smerig worden door het gebruikte zwartkruit en veel onderhoud vergen. En maken (borstelen) de uniformen schoon en vervangen eventueel een verloren knoop..
Zijn de bezoekers uren voorbij dan loopt ook meestal het dagprogramma af en keert iedereen weer terug in zijn bivak of zoekt zijn tent op voor een dutje (is het heel warm dan valt het dragen van een dik wollen uniform zwaar tegen en is men dan ook meestal behoorlijk moe).
In de avond kookt men gezamenlijk boven het kampvuur in de oude ketels en pannen. Na het avondeten pakken de meeste leden zich op om de andere bivak plaatsen te bezoeken of gaan de omgeving verkennen, die vaak mooi historisch is. Of pakken een drankje in de plaatselijke cafés etc, waar de plaatselijke bezoekers hun ogen uitkijken, om dat ze dergelijke kleding nog nooit hebben gezien.. :)
Een eenzame tent verzonken in de rust rondom fort Sabina 2009
De zondag Op zondagmorgen wordt weer vroeg de reveille gehouden en begint men aan het zondags ontbijt (voorts jaagt men de liggen blijvers ook uit hun nest) en gaat men eten. Ook op zondag is dan een programma gepland, meestal aflopend in de middag tussen 15.00 - 17.00 uur. In de middag wordt dan vaak een tweede veldslag nagespeeld, soms op een andere locatie en een ander scenario.
Afloop Na het einde van deze laatste tweede veldslag keren de meeste soldaten weer terug naar hun bivak, en worden dan vaak getrakteerd op een drankje en hapje door de dames. Tegen het eind van de middag, als de bezoekers weg zijn en officieel het evenement is beëindigd, begint men langzaam in te pakken, haalt de auto op en laad deze weer met zijn spullen.
Men neemt afscheid van alle bekenden, praat reeds over het volgende aankomende evenement, evalueert het net voorbije evenement en reist terug naar huis. Daar velen zich niet echt kunnen wassen op een dergelijk evenement (vaak zijn er geen of weinig voorzieningen hierin) is dan ook een van de eerste verlangens (tenminste bij mij) een hete lange douche om het zweet van twee dagen weg te spoelen.
Ik krijg ook vaker de vraag of ik de moderne spullen tijdens deze weekenden niet mis, mijn antwoord is daarop altijd heel kort: NEEN. Het is gewoon te prachtig om zelf te beleven dat het ook goed te vertoeven is zonder dit alles, en hoe lekker simpel men toen leefde. Zelf speelt voor mij ook de enorme verschillende soorten van contacten die je binnen deze hobby legt ook mee, het is gewoon fantastisch om de meest verschillende personen tegen te komen binnen een enkele hobby, van London bankier tot schappenfokker uit Nieuw Zeeland.. geen grap.
Men controleert thuis weer zijn kleding, reinigt nog eens goed het musket, bergt zijn spullen en kleding weer op en kijkt dan vervolgens al weer uit naar het volgende evenement!
J.J.Duforez
Herdenking slag om Austerlitz in Tsjechie, 200 jaar geleden (2005)
Periodes De uitbeeldingen wat de perioden betreft, zijn legio, maar grofweg vaak te verdelen in de Romeinse periode, Middeleeuwen, 80 jarige oorlog, Napoleontisch, en de 1ste en 2e wereldoorlog.
Steeds vaker komen er ook nieuwe verenigingen met nog meer recentere uitbeeldingen, zoals een groep die de Vietnam periode (Vietcong en Amerikanen), uit de zestiger jaren uitbeeld, daarnaast zelfs een vereniging die de hippies uit diezelfde zestiger jaren uitbeeld!
Zijn de uitbeeldingen nu nog vaak militair getint komt nu ook steeds vaker het burgerleven tot zijn recht, wat een goede ontwikkeling is.
In Nederland De afgelopen jaren is de Re-enactment hobby zich link aan het uitbreiden in Nederland. Het aantal bezoekers van evenementen stijgt en ook worden er steeds meer evenementen georganiseerd. Ook de media weet steeds vaker de weg te vinden naar dergelijke evenementen, zo heb ik zelf al de nodige keren pers uit verschillende landen tekst en uitleg mogen geven over het Re-enactment.
Nieuwe leden van Re-enactment verenigingen zijn vaak mensen die wat totaal anders wilden, iets nieuws willen gaan doen in hun vrije tijd, weg willen van alle de huidige drukte en ‘overload’ aan de moderne ‘onmisbare’ apparaten.. houden van een hobby in een groepsverband. Of al bepaalde interesses hadden; geschiedenis, Napoleon, oude uniformen, noem maar op. Misschien herken je jezelf wel hierin ?
De hobby brengt je op mooie vaak historische locaties, die jouw, je partner en je kinderen een weekend lang de buitenlucht opnieuw laat beleven. Locaties waar je normaal misschien nooit zou zijn geweest, in binnen en buitenland.
|
||||
|
|
||||
